Manifestaties, demonstraties en betogingen

Iedereen mag in Nederland een demonstratie, manifestatie of betoging op een openbare plaats houden. Dat is een grondrecht. Wilt u demonstreren op een openbare plaats? Dan bent u verplicht deze op tijd aan te melden bij de burgemeester. Zo kan de burgemeester een inschatting maken van de maatregelen die de gemeente en de politie samen met u moeten nemen. Daarmee kunnen zij de veiligheid waarborgen en de demonstratie, manifestatie of betoging in goede banen leiden.

Regels tijdens de manifestatie, demonstratie of betoging

Als organisator en deelnemer moet u zich aan de volgende regels houden:

  • De manifestatie/demonstratie/betoging mag geen gevaar of onnodige hinder geven aan voetgangers, het overige verkeer en omwonenden;
  • Het openbaar vervoer moet ongehinderd doorgang kunnen vinden;
  • Hulp- en reddingsdiensten moeten altijd doorgang krijgen;
  • Ingangen van gebouwen mogen niet geblokkeerd worden. Mensen moet vrij in en uit kunnen lopen;
  • Aanwijzingen van de politie moeten in het belang van de openbare orde of veiligheid worden opgevolgd;
  • Er moet een zogenaamde ‘begeleidingsdienst’ zijn. Dit zijn herkenbare begeleiders die de demonstratie netjes laten verlopen;
  • Er mag niet gediscrimineerd worden of worden opgeroepen tot geweld;
  • Er mag geen schade worden veroorzaakt;
  • Er mogen geen voorwerpen verbrand worden;
  • Fakkels zijn verboden tijdens een demonstratie, manifestatie of betoging;
  • Deelnemers mogen geen alcohol bij zich dragen of gebruiken;
  • Losse stokken, stangen en buizen worden gezien als wapen en zijn verboden;
  • Als er sprake is van een optocht, is het niet toegestaan om ergens te blijven staan of te gaan zitten. Dit mag alleen als u dit van tevoren heeft afgesproken of als de politie dit aangeeft;
  • Indien er gebruik gemaakt wordt van voertuigen met voertuigcategorieën M, N, O, T, C en R, zoals genoemd in de Regeling voertuigen, en deze voertuigen zich bevinden binnen een straal van 250 meter van een gebouw, waarbinnen zich kwetsbare personen, zoals kinderen, jeugdigen en senioren bevinden, dient u als organisator zelf te zorgen voor beroepsverkeersregelaars. Als u hier zelf niet voor zorgt, zet de gemeente de beroepsverkeersregelaars in. De gemeente rekent de kosten hiervan door aan u als organisator;
  • De plek van de manifestatie/demonstratie/betoging moet na afloop schoon achterblijven. Flyers die zijn uitgedeeld en op de grond vallen, moet de organisatie zelf opruimen.

Als aanvrager van de manifestatie, demonstratie of betoging bent u aansprakelijk voor schade die door de demonstratie, manifestatie of betoging aan eigendom van de gemeente of van anderen is gemaakt. Ook moet u als aanvrager ervoor zorgen dat derden (andere mensen of organisaties) de gemeente niet aansprakelijk stellen.

Wanneer de gemeente uw manifestatie, demonstratie of betoging verbiedt

Als de gemeente uw manifestatie, demonstratie of betoging verbiedt, krijgt u een brief waarin dat staat. Tegen deze brief kunt u bezwaar maken. Meer informatie hierover vindt u hier.

Verwerkingstijd

Als u een manifestatie, demonstratie of betoging wilt houden, moet u dat tenminste 48 uur van tevoren melden. Vrijdag na 12.00 uur, zaterdag, zondag en algemeen erkende feestdagen tellen niet mee in de termijn van 48 uur. In dat geval moet u op de laatste werkdag vóór 12.00 uur een melding doen.

U kunt zich aanmelden via het formulier Kennisgeving voor demonstraties. U krijgt per post of per e-mail een bewijs van kennisgeving met de voorwaarden voor uw manifestatie, demonstratie of betoging. Een bewijs van kennisgeving is een brief waarin staat dat de gemeente weet dat u bij elkaar komt. U moet dit bewijs van kennisgeving bij u dragen tijdens de hele manifestatie, demonstratie of betoging.

De gemeente of politie kan van tevoren contact met u opnemen. Bijvoorbeeld over de locatie, de looproute of de (door u) te nemen maatregelen.

Kosten

Het melden van de manifestatie, demonstratie of betoging en het bewijs van kennisgeving zijn gratis. Aan extra maatregelen, bijvoorbeeld het plaatsen van afzettingen, kunnen kosten zijn verbonden.